چک یکی از اسناد تجاری است که در یک برگه مخصوص نوشته می شود . علت اینکه قانون گذار تصمیم به تعریف چک نمود این بود که چکجایگزینی برای پول نقد شود و وسیله ای برای پرداخت های نقدی باشد ، تا افراد در معاملات روزمره خود به جای پول از آن استفاده کنند . در واقع چک زمانی باید صادر می شد که صادر کننده به اندازه وجه چک در حساب خود پول دارد و به جای دریافت پول از بانک و پرداخت آن به دیگری ، اقدام به صدور چک می کرد . در حال حاضر هر چند در استفاده از چک ، از فلسفه وجودی آن دور شده ایم اما هنوز هم چک به عنوان یکی از مهمترین اسناد تجاری مورد استفاده مردم و تجار است . از این رو در این مقاله ابتدا بیان می کنیم چک چیست و سپس انواع چک و ارکان چک را مورد بررسی قرار می دهیم. 


 چک تنها با امضای دارنده چک معتبر است 



چک چیست ؟

طبق قانون ، چک نوشته ای است که به واسطه آن صادر کننده به محال علیه ( محلی که پول در آن قرار دارد مثل بانک ) دستور می دهد تا همه یا بخشی از پولی که نزدش هست را به دارنده چک بپردازد . برای صدور چک باید نکاتی را رعایت کرد از جمله اینکه صادر کننده باید مواردی که در متن چک قید شده است را به طور صحیح و بدون قلم خوردگی و خط خوردگی  تکمیل نماید . مهمترین این موارد نوشتن مبلغ چک به عدد و حروف ، نوشتن تاریخ به حروف و عدد و نوشتن محل صدور چک و امضا چک است . در صورتی که چک دارای خط خوردگی باشد می توان در پشت چک کلمه یا عدد درست را نوشت و با امضا تایید کرد . نکته مهم در مورد چک این است که چک تنها با امضا معتبر است و درج مهر یا اثر انگشت به جای امضا قابل قبول نیست . برای همین است که در بانک ها هنگام ارائه چک ابتدا امضا مندرج در چک را با نمونه امضا صاحبِ حساب مطابقت می دهند . 
نکته دیگر این است که صادر کننده در هنگام صدور چک باید در حساب جاری خود به اندازه مبلغی که در چک می نویسد ، وجه داشته باشد . هم چنین چک باید برای همان روز صادر شود و به اصطلاح چک به روز باشد اما صادرکنندگان معمولا به این موضوع اهمیتی نمی دهند و اقدام بهصدور چک وعده دار می کنند که اگر چه غیر قانونی نیست اما با دردسرهایی برای صادر کننده و دارنده همراه است . 
چک باید به محض اینکه به بانک تحویل داده می شود ، در صورتی که شامل موارد چک برگشتی نباشد ، پرداخت شود . در صورتی که صادر کننده چک برای پرداخت وجه چک از طرف بانک شرطی گذاشته باشد ، بانک بدون توجه به این شرط ، وجه را پرداخت خواهد کرد .

 


انواع چک

انواع چک به قرار زیر است :   
 
1. چک عادی : چکی است که صاحب حساب آن را در وجه سایر افراد صادر می کند . این نوع از چک ها اعتبار پرداختی خاصی ندارند و تنها به اعتبار صاحب حساب می توان به آنها اطمینان کرد . بنابراین توصیه می شود تنها از افرادی که به حساب آنها مطمئن هستید یا شناخت کافی از آنها دارید ، چک عادی دریافت کنید . 
 
2. چک تایید شده : برخلاف چک های عادی این چک ها از اعتبار پرداختی بالاتری برخوردارند ، زیرا بانک وجود وجه چک را در حساب تایید می کتد . به این ترتیب که حساب صادر کننده را به میزان مبلغ مندرج در چک جدا و مسدود می کند و وجه تأیید شده را تنها به دارنده چک پرداخت می کند . 
 
3. چک تضمین شده یا بانکی : چکی است که به تقاضای مشتری توسط بانک صادر می شود . این چک در وجه خود بانک صادر کننده و یا یکی از شعب همان بانک خواهد بود . مزیت این چک ، تضمین پرداخت وجه توسط بانک است .
 
4. چک رمز دار یا بین بانکی : چکی است که به تقاضای مشتری توسط بانک برای یکی از بانکهای دیگر در سطح کشور صادر می شود و در واقع باعث انتقالات مالی از حساب بانکی مشتری به بانک دیگر می شود . این چک ها همراه با رمز صادر می شوند .
 
5. چک مسافرتی : چکی است که در عرف تحت عنوان تراول چک شناخته شده است . در واقع چکی است که توسط بانک صادر می شود و مبلغ چک بر روی آن درج شده است . 
 
6. چک سفید امضا : چکی است که توسط صادرکننده امضا شده است اما نام دارنده ، تاریخ چک و سایر موارد در آن قید نشده است .
 
7. چک مدت دار : چک مدت دار یا وعده دار چکی است که امروز برای مدتی بعد صادر شود و تاریخ صدور و سررسید آن متفاوت باشد .  مثلا تاریخ صدور چک 12 / 10 / 96 باشد اما تاریخ سر رسید چک 01/02/ 97 باشد . 


 صدور چک در وجه حامل ممنوع است 


ارکان چک

برای صادر کردن هر ورق چک باید سه رکن وجود داشته باشند . بنابراین ارکان چک عبارتند از : 

1 . صادر کننده چک : صادر کننده در واقع صاحب حساب است و ورق چک را تکمیل و امضا می کند .

2. دارنده چک : کسی که چک برای او صادر شده است ، چک می تواند در وجه شخص معین صادر شود باشد . همچنین کسی که چک با پشت نویسی یا وراثت ، به او منتقل شده است هم دارنده چک محسوب می شود . طبق قانون تنها دارنده چک می تواند اقدام به شکایت کیفری از چک برگشتی کند . طبق قانون صدور چک ( که قانون ناظر بر شکایت کیفری از چک است ) دارنده کسی است که اولین بار چک را به بانک ارائه کرده است و برای برگشت زدن چک گواهی عدم پرداخت را دریافت کرده است . بنابراین دقت کنید که اگر کسی که چک به نام او صادر شده ، دیگری را به نمایندگی از خود برای برگشت زدن چک به بانک می فرستد ، باید در پشت برگه چک بنویسد که این فرد نماینده در برگشت زدنچک از جانب اوست .

در ادامه باید گفت صدور چک در وجه حامل ممنوع شده است و وجه تنها به کسی که چک به نام او صادر یا پشت نویسی شده پرداخت می شود . 

3. مُحال علیه : در اسناد تجاری ، مُحل به معنای پول است . چک بی محل یعنی چکی که پول در حساب آن وجود ندارد . محال علیه به معنی محلی است که محل یا پول در آنجا وجود دارد و نگهداری می شود . محال علیه در چک صرفا بانک است . در سند تجاری چک ، صادر کننده چکبه محال علیه دستور می دهد تا وجه مندرج در چک را به دارنده آن بپردازد . 



منبع : چک چیست ؟ انواع و ارکان آن




هیوا , مشاوره تحصیلی , مشاوره تلفنی , مشاوره تحصیلی تلفنی , مشاوره تحصیلی کنکور , انتخاب رشته , انتخاب رشته کنکور سراسری , نرم افزار انتخاب رشته کنکور سراسری , نرم افزار تخمین رتبه کنکور سراسری , سوالات مصاحبه استخدامی , ثبت نام بدون کنکور پزشکی , تکمیل ظرفیت دانشگاه آزاد , انتخاب رشته دانشگاه آزاد , نرم افزار انتخاب رشته دانشگاه آزاد , سهمیه بسیج در دانشگاه آزاد , سهمیه بومی گزینی در دانشگاه آزاد  , تراز مهم تر است یا رتبه , تعداد انتخاب ها در انتخاب رشته دانشگاه آزاد , ثبت نام بدون کنکور کارشناسی دانشگاه آزاد , ثبت نام بدون کنکور کاردانی دانشگاه آزاد , لیست رشته های دانشگاه ازاد , تفاوت تمام وقت و پاره وقت , تفاوت با کنکور و بدون کنکور دانشگاه آزاد , انتقالی در دانشگاه آزاد , ثبت نام دانشگاه علمی کاربردی , اعتبار مدرک دانشگاه علمی کاربردی شهریه دانشگاه علمی کاربردی , شهریه پردیس های خودگردان ,  انتخاب رشته کنکور کاردانی به کارشناسی دانشگاه آزاد , ازمون لیسانس به پزشکی , روش مطالعه صحیح برای کنکور , برنامه ریزی درسی برای کنکور , شیمی دارویی ,  تحصیل پزشکی در ترکیه , آزمون yos ( یوس ) , تحصیل پزشکی در فرانسه , تحصیل پزشکی در آلمان , تحصیل پزشکی در امریکا , تحصیل پزشکی در کانادا , روش صحیح تست زدن در کنکور , روش صحیح مطالعه برای دانش آموزان , تحصیل پزشکی در آلمان , تحصیل پزشکی در انگلیس, منابع کنکور سراسری انسانی 98 , زمان انتخاب رشته کنکور سراسری دانشگاه آزاد 97 , سایت انتخاب رشته کنکور سراسری دانشگاه آزاد 97 , هزینه انتخاب رشته کنکور سراسری دانشگاه آزاد 97 , نحوه انتخاب رشته کنکور سراسری دانشگاه آزاد 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی مهندسی بهداشت حرفه ای دولتی روزانه کنکور 96 - 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی مهندسی بهداشت حرفه ای پردیس خودگردان بین الملل کنکور 96 - 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی کاردانی تکنسین پرتز های دندانی دولتی روزانه کنکور 96 - 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی دامپزشکی دولتی روزانه کنکور 96 - 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی دامپزشکی دولتی نوبت دوم شبانه کنکور 96 - 97 , شرایط شرکت در کنکور سراسری 98 , سهمیه های موثر در کنکور سراسری 97 , تغییرات دفترچه ثبت نام کنکور سراسری 97 , دفترچه انتخاب رشته کنکور سراسری 97 , آخرین رتبه قبولی کنکور سراسری 96 - 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی مهندسی برق دولتی روزانه کنکور 96 - 97 , آخرین رتبه و حداقل درصد قبولی پزشکی دانشگاه دولتی روزانه شهید بهشتی تهران 96 - 97 , آخرین رتبه و حداقل درصد قبولی پزشکی دانشگاه دولتی روزانه علوم پزشکی اراک 96 - 97 , آخرین رتبه و حداقل درصد قبولی پزشکی دانشگاه دولتی روزانه علوم پزشکی اردبیل 96 - 97 , آخرین رتبه و حداقل درصد قبولی پزشکی دانشگاه دولتی روزانه علوم پزشکی ارومیه 96 - 97 , آخرین رتبه و حداقل درصد قبولی پزشکی دانشگاه دولتی روزانه علوم پزشکی اصفهان 96 - 97 , آخرین رتبه و حداقل درصد قبولی پزشکی دانشگاه دولتی روزانه علوم پزشکی البرز کرج 96 - 97  , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی مهندسی پلیمر دولتی روزانه کنکور 96 - 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی مهندسی پلیمر دولتی روزانه کنکور 96 - 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی مهندسی معدن دولتی روزانه کنکور 96 - 97 , شهریه دانشگاه آزاد 97 - 98 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی مهندسی مواد و متالوژی دولتی روزانه کنکور 96 - 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی مهندسی مواد و متالوژی پردیس خودگردان بین الملل کنکور 96 - 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی مهندسی شهرسازی دولتی روزانه کنکور 96 - 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی حقوق دولتی روزانه کنکور 96 - 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی روانشناسی دولتی روزانه کنکور 96 - 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی حسابداری دولتی روزانه کنکور 96 - 97 , حداقل درصد دروس و کارنامه آخرین رتبه قبولی حقوق پردیس خودگردان بین الملل کنکور 96 - 97 , آخرین رتبه قبولی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین رتبه قبولی پزشکی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین رتبه قبولی سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین رتبه قبولی سهمیه ایثارگران 25 درصدی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین تراز قبولی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین تراز قبولی سهمیه بسیج فعال دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین تراز قبولی سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین تراز قبولی سهمیه ایثارگران 25 درصدی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین تراز قبولی پزشکی دانشگاه آزاد 96  97 , آخرین تراز قبولی پزشکی سهمیه ایثارگران 25 درصدی دانشگاه آزاد 96  97 , آخرین رتبه قبولی پزشکی سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین تراز قبولی پزشکی سهمیه بسیج فعال دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین تراز قبولی پزشکی سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین رتبه قبولی پزشکی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین رتبه قبولی پزشکی سهمیه بسیج فعال دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین رتبه قبولی پزشکی سهمیه ایثارگران 25 درصدی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین رتبه قبولی دندانپزشکی سهمیه بسیج فعال دانشگاه آزاد 96 , آخرین رتبه قبولی دندانپزشکی سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 , آخرین رتبه قبولی دندانپزشکی سهمیه ایثارگران 25 درصدی دانشگاه آزاد 96 , آخرین تراز قبولی دندانپزشکی دانشگاه آزاد 96 , آخرین تراز قبولی دندانپزشکی سهمیه بسیج فعال دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین تراز قبولی دندانپزشکی سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین تراز قبولی دندانپزشکی سهمیه ایثارگران 25 درصدی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین رتبه قبولی دندانپزشکی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین تراز قبولی داروسازی دانشگاه آزاد 96 , آخرین تراز قبولی داروسازی سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 , آخرین رتبه قبولی داروسازی سهمیه ایثارگران 25 درصدی دانشگاه آزاد 96 , آخرین رتبه قبولی داروسازی دانشگاه آزاد 96 , آخرین تراز قبولی داروسازی سهمیه بسیج فعال دانشگاه آزاد 96 , آخرین تراز قبولی داروسازی سهمیه ایثارگران 25 درصدی دانشگاه آزاد 96 , آخرین رتبه قبولی داروسازی سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 , آخرین رتبه قبولی داروسازی سهمیه بسیج فعال دانشگاه آزاد 96 , اعلام نتایج کنکور سراسری دانشگاه آزاد 97  , دفترچه انتخاب رشته کنکور سراسری دانشگاه آزاد , دفترچه انتخاب رشته کنکور سراسری , دفترچه انتخاب رشته کنکور سراسری دانشگاه آزاد 97 , اعلام نتایج انتخاب رشته دانشگاه آزاد 97 , آخرین رتبه قبولی دامپزشکی دانشگاه آزاد 96 , آخرین رتبه قبولی دامپزشکی سهمیه ایثارگران 25 درصدی دانشگاه آزاد 96 , آخرین رتبه قبولی دامپزشکی سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 , آخرین تراز قبولی دامپزشکی سهمیه ایثارگران 25 درصدی دانشگاه آزاد 96 , آخرین تراز قبولی دامپزشکی دانشگاه آزاد 96 , آخرین تراز قبولی دامپزشکی سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 , آخرین رتبه قبولی اتاق عمل سهمیه بسیج فعال دانشگاه آزاد 96 , آخرین رتبه قبولی اتاق عمل سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 , آخرین رتبه قبولی اتاق عمل دانشگاه آزاد 96 , آخرین تراز قبولی اتاق عمل دانشگاه آزاد 96 , آخرین تراز قبولی اتاق عمل سهمیه بسیج فعال دانشگاه آزاد 96 , آخرین تراز قبولی اتاق عمل سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 , آخرین رتبه قبولی هوشبری سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین رتبه قبولی هوشبری سهمیه بسیج فعال دانشگاه آزاد 96 - 97  , آخرین رتبه قبولی هوشبری دانشگاه آزاد 96 - 97 , آخرین تراز قبولی هوشبری سهمیه ایثارگران 5 درصدی دانشگاه آزاد 96 - 97